Ang Gingharian sa Diyos

Ang pulong sa kinabuhi karong adlawa mao ang pagpalawig sa gingharian sa Diyos. Si Hesus nangutana, “Sa unsa ko ba itandi ang paghari sa Diyos? Ug diha sa iyang pagpangutana mihatag siya ug duha ka ehemplo isip tubag sa unsa ang gingharian. Ang ginharian sa Diyos sama sa usa liso sa mustasa ug sama sa igpapatubo sa pan.

Sa panan-aw sa kalibutan ang gihatag nga panag-ingnan ni Hesus sa Gingharian sa Diyos dili mohaom sa unsa ang anaa sa ilang pagsabot. Para sa tawo ang gingahrian sa Diyos usa ka lugar nga maanindot, puno sa dayan dayan, dako, daghan og kalingawan, daghan og mga maanindot nga panan-awon, puno sa kalipay og puno sa kasadya. Toud man tinuod ang maong pagsabot mahitungod sa gingharian sa Diyos, gipili ni Hesus ang hulagway sa liso sa mustasa ug ang igpapatubo sa pan.

Human milabay ang kapin sa duha ka libo ka tuig sa pagkatawo ni Hesus, ang kalibutan giuhaw ug gigutom sa pagpangandoy kanus-a mobalik ang anak sa Diyos sama sa iyang gisaad kaniadto. Adunay kahaw-ang sa kasing-kasing sa tawo sa paghimamat sa Diyos ug nga siya mopuyo uban kaniya ngadto sa iyang Gingharian. Ang kasing-kasing sa tawo sa kanunay nangandoy nga mahiuban og mahiapil sa pundok sa mga bulahan nga sa kanunay nagsadya ug nagadayeg Diyos diha sa Iyang Gingharian. Ang gingharian sa Diyos alang kanila usa ka dakong pangandoy nga kini matuman lamang human sa kalibutanung kinabuhi.

Apan ang dakong pangutana mao, ang gingharian sa Diyos masinati lang ba human sa atong kalibutanong kinabuhi? Si Santa Teresita sa batang Hesus sa iyang sulat nagkanayon nga ang gingharian sa Diyos anaa sa atong tagsa-tagsa ka kasing –kasing, nga sa matag pitik niini, sa matag paghigugma niining maong kasing –kasing nasinati ang katam-is ug tinuuray nga kalipay sa Diyosnong Gingharian. Ang gingharian sa Diyos gihulagway ni Santa Teresita nga langit, ug sya nagkanayon, “Akong puy-an ang akong langitnong kinabuhi pinaagi sa paghimo ug maayo dinhi sa yuta.” (I will spend my heaven doing good on earth). Gibutyag niining maong Santa nga ang gingharian sa Diyos dili layo kanato, dili hataas kondili anaa lamang sa atong kasing-kasing kung kita maantigong mahigugma.

Si San Pablo sa iyang sulat ngadto sa taga-Efeso nagkanayon, tungod kang Kristo pagtinahuray ug paghinigugmaay kamo. Asawa tahura ug sunda ang inyong mga bana, ug mga bana higugmaa ang inyong mga asawa sama nga gihigugma ni Hesus ang iyang simbahan ug gitugyan ang iyang kinabuhi tungod ug alang niini. (Ef.5:21) Gipasabot ni San Pablo sa iyang sulat nga ang kasinatian sa gingharian sa Diyos magasugod sa paghigugma sa bana ngadto sa iyang asawa ug ang asawa motahud ug mahigugma ngadto sa iyang asawa. This is what we mean of the kingdom of God. Nga sa ato ang gingharian sa Diyos magasugod sa paghinigugmaay sa bana ug asawa diha sa pamilya.

Sa ebanghelyo ni San Lucas karong adlawa, simple lamang ang paghulagway ni Hesus sa gingahrian sa Diyos, liso sa mustasa ug igpapatubo sa pan. Ingana ka gamay ang pagsabot sa gingharian sa Diyos. Dili dako, dili luag, dili haw-ang. Usa lamang kini ka pitik sa gugma dinha sa tagsa-tagsa nato ka kinabuhi. Apan kung kining maong pitik sa gugma diha sa atong kasing-kasing pagapuy-an sa tinouray gayud, mao kini ang sinugdan sa pagpaubos, pagkamatarong, paghigugma, pangkamanggihatagon, pagkamaloloy-on, pagkamatinabangon ug pagkabalaan. Dinhi gipasabot nga sa gamay’ng liso sa mustasa mitubo ug midako ug nahimong dakong punuang kahoy diin ang mga kalanggaman nagsalag ug namuyo nga malipayon. Sa samang pagkaagi, nga kon kining liso sa gugma atong paturokon dinha atong mga kasing-kasing, dili layo nga kita motubo ug malambo ug mamahimong tinubdan sa katarong, kaayo ug gugma diha sa kalibutan.

Ug sa katapusan, kita gipahinumduman sa ebanghelyo karong adlawa nga ang atong gipangandoy nga gingharian sa Diyos wala didto sa layo kundili anaa lamang sa atong kasing-kasing. Ug ang kahingpitan niining maong gingharian sa Diyos masinati lamang kung kita maantigong mahigugma sa atong isig katawo. Ang gugma bisan unsa ka gamay kung kini tinuoray magdala kanato sa kinabuhing tunhay. Amen

Ang Pagbasa sa Atong Panahon

Ang pulong sa kinabuhi karon adlawa mao ang atong pagkamainabtikon sa pagbasa sa signus sa atong panahon. Sa milabay nga daghang katuigan, dili nato ikalalis nga adunay daghang mga butang nga naangabag-o dinha sa atong kinabuhi ingon man sa kalibutan nga atong gipuy-an karon. Mga kabag-ohan dala sa paspas kaayong kauswagan diha sa nagkadaiyang aspeto sa kinabuhi sa tawo, (social, political, economiya og ingon man sa personal nga lebel) nga mao’y hinungdan nga ang tuyok sa kalibutan arang na gayud ka dali ug kapaspas. Tungod sa kapaspas niini, daghan ang mga nangalibog, nangabalaka ug nagpangutana. Lisod ang atong panahon karon, tungod sa kapaspas niini, og kun dili kita magmatngon, dili nato mabantayan nga nahuman na diay kita sa atong panaw.

Ang ebanghelyo ni San Lucas karong adlaw nagpahinumdum kanato sa atong tawhanong kaantigo, kaalam og kahanas. Kaantigo tungod kay sa atong edukasyon nga napupo, gitudloan kita sa pagtan-aw sa mga butang sa kalibutan og unsaon kini sa paggamit alang sa kalamboan ug kauswagan. Ang edukasyon naghatag kanato ug kaalam aron kita mamahimong ligdong og kasaligan sa pagsabot ug pagpasabot sa mga butang sa kalibutan nga adunay kahalambigitan sa atong tawhanon nga pagkinabuhi. Ug kining maong kaantigo ug kalaam nagtukmod kanato aron kita mamahimong hawod o hanas (expert) dinha sa mga pagtulunan nga adunay kalabutan sa atong pamuyo, sa katilingban og ingon man sa kinatibuk-an diin kita nahimong inila og popular.

Mao kini mga binati kung mga kaigsonan ang gipasabot sa atong ebanghelyo diin si Hesus misaway sa katawhan sa ilang pagsabut sa dagway sa yuta og sa langit. Si Hesus miingon, “Inigkakita ninyo sa dag-om nga naggagikan sa kasadpan, moingon dayon kamo, moulan dili madugay, ug moulan gayod. Maantigo ang tawo motagna sa dagan sa panahon; maantigo ang tawo mobasa sa mga timailhan niining kalibutana; maantigo ang tawo mobansay-bansay sa mga lihok o aksyon sa kinabuhi. Apan ang dakong pangutana, maantigo ba kaha usab ang tawo mobasa, motagna og mobansay-bansay sa mga butang espirituhanun. Gisaway ni Hesus ang mga Judio ingon man ang mga kadagkoan sa templo ug mga namumuno niini dili tungod sa ilang kahanas og kaantigo sa pagbasa sa panahon ug pagtagna niini kudili gikondena ni Hesus ang ilang pagkatigpakaaron-ingon. Mga tigpakaaron-ingon sila kadtong maantigong mobasa sa dagan sa kalibutan apan walay alamag sa mga butang espirituhanon. Tigpakaaron-ingon sila kadtong maantigo kono mohatag ug solusyon sa atong problema sa kapobrehon, apan wala magasubay sa tinouray nga gabay nga mao ang pagtulun-an ni Hesus. Tigpakaaron-ingon sila kadtong aduna kunuhay pakabana sa kahimtang sa pamilya, ug nagsulong kunohay sa katungod sa mga kababaihan ug kabataan apan nagasuporta diay sa mga programa nga mipatay sa dignidad sa atong pagkanilalang sa Diyos ug miputol sa lubid sa kasantos nga nagbugkos kanato ug sa atong Labaw’ng makagagahum. Tigpakaaron-ingon silang nagpakabana sa tawhanong kahimtang sa tawo apan wala magtagad sa kalagno’ng panginahanglan.

Dili ang pagkamaantigo, ang pagakamaalamon ug ang pagkahanas ang hinungdan kung ngano sila gisaway ni Hesus. Tataw ang hinungdan, tungod kay sila nagpakaaron-ingon sa ilang pagkamalaamon, pagkamaantigo ug pagkahanas. Hesus sa Iyang pagkadiyos nagpaubos ug bisan sa iyang pagkamaalamon ug kaantigohan, nagpabilin Sya’ng nagmasinubtanon ug nagmasulundon sa tawag ug sa kagustuhan sa Amahan. Kay ang tinoud nga kaantigohan kadto maong kaantigo nga nagamit sa pagtuluan ni Hesus. Ang tinoud nga pagkamaalamon kadto maong kaalam nga nagagikan sa kaalam nga hinatag sa Espiritu Santo. Ug ang tinoud nga kahanas kadto maong kahanas ng adunay kahadlok ug pagtoo sa Diyos kinsa mao ang tinubdan og tubaran sa tanan.

Sa makausa pa, ang ebanghelyo ni San Lucas karon adlaw nagpahinumdum kanato sa paggamit sa atong mga tawhanong talento ug kapasidad dili aron lamang sa pagbasa sa kalibutanong mga hudya ug kalingawan kundi usab kini pagagamiton sa kalagnong katisbawan ug espirituhanong kalamboan. Ang atong pagkamaantigo, pagkamaalamon ug pagkahas ato usab nga pagagamiton sa mga butang langitnon aron sa pagsangyaw sa pulong sa Diyos ug sa pagpatunhay sa Iyang Gingharian alang sa kaluwasan sa tanan.

Uban sa grasya sa Diyos, kini ang atong mga panghinaut. Amen.

Pro-Life is Beyond Contraception

This is a letter I sent to the Philippine Daily Inquirer in protest of the DENR resolution on Mining Issue in Mindoro.

This is in support to the Open Letter of Bishop Broderick Pabillo, DD addressed to DENR Secretary Lito Atienza published in the PDI yesterday.

I am not from Mindoro but as I write this article I ask my self what concerns me to air my view? This is because I believe that the issue involve is not just about mining in Mindoro but it is about the care of environment as a whole. It is all about life.

Secretary Atienza is a known defender and advocate of Pro-Life. I deeply admire him for promoting that noble cause. However, I wish to remind him that the issue of pro-life doesn’t only limit to contraception and abortion; it includes, more importantly, issues about killing environment. Mining, even if how responsible, kills the environment. It is worst than abortion. It is worst than using condoms and contraception. It destroys the order of nature. More so, the Environmental Compliance Certificate (ECC) issued by DENR Sec. Atienza did not only violate the law but flatly insulted the people of Mindoro . His act of bypassing the right of the people of Mindoro on this concern is an insensitive display of his arrogance of power. I wish again to remind him that DENR does not own Mindoro and that issuance of ECC directly offends life and kills social justice.

I claim that the process of granting Intex Resources, the mining firm that wants to exploit and rape the nature of Mindoro , has much irregularity. In the letter of Bishop Pabillo, the DENR did not recognize the LGU’s moratorium on mining; the failure to conduct genuine public consultation and the refusal to recognize the sustained rejection and with holding of consent of the legitimate Alangan and Tadyawan Mangyans to be affected by the mining operation.

It saddens me to think that Sec. Atienza whose advocacy is in promotion of life rejects life in its truest essence. I was with the hunger strikers two days ago and upon seeing them my heart broke in tears. It was not that easy to make such a sacrifice, but they are prepared to die for hunger than seeing Mindoro will die in the hand of foreign exploiters.

Again, this is not an issue of mining per se. I believe this is an issue that deals on how determine are we in protecting our already devastated natural environment. If Lito Atienza does not understand and know the present situation on our environment: the issues on global warning and climate change, uncontrolled floods and landslides and many other deadly calamiites, may I then request his son, Kim to lecture his father about these matters. This is a very shameful fact to the DENR whose primary duty is to protect and defend our environment. The world really changes: “it is horrifying to note that we need to fight our government to save our environment.”

If Secretary Atienza will not listen to the pleading of these poor Mangyans, the Mindoreños and all Filipinos of good will, he should do not campaign on pro-life programs, he has no right!